Τα βιοδυναμικά σκευάσματα και η εφαρμογή τους

Τα βιοδυναμικά σκευάσματα
γράφει ο Letizi Harald
www.biosporos.gr

Χαρακτηριστικό της βιοδυναμικής μεθόδου είναι η εφαρμογή κάποιων ειδικών σκευασμάτων, που εφευρέθηκαν το 1924 με τις τότε γνώσεις, που όμως είναι χρήσιμες μέχρι σήμερα.
Τα αγροκτήματα που επιθυμούν να αποκτήσουν το σήμα Demeter υποχρεώνονται στην εφαρμογή των βιοδυναμικών σκευασμάτων για ψέκασμα τουλάχιστον μια φορά το χρόνο σε όλο το αγρόκτημα. Το βιοδυναμικό κόμποστ ζυμωμένο με το σκεύασμα του πρέπει και αυτό να εφαρμόζεται σταδιακά σε όλο το αγρόκτημα.
Τα σκευάσματα για ράντισμα λιώνονται με τη διαδικασία της «δυναμοποίησης», η οποία πρέπει να γίνεται σε ξύλινο ή μεταλλικό βαρέλι για τρόφιμα (κατά εξαίρεση μπορεί να είναι σε πλαστικό βαρέλι για τρόφιμα) με ανακάτεμα μέσα σε χλιαρό νερό (θερμοκρασία 36οC) χωρίς χλώριο ή τοξικές ουσίες. Το ανακάτεμα γίνεται προς μία κατεύθυνση μέχρι να δημιουργείται μία δύνη με το νερό, και μετά προς την άλλη κατεύθυνση σπάζοντας τη δύνη και ενσωματώνοντας αέρα μέσα στο νερό, μέχρι να γίνει πάλι μια άλλη δύνη. Αυτή η διαδικασία κρατάει μία ώρα και επιτρέπει να λιώνει τέλεια το σκεύασμα στο νερό και να εμπλουτίζεται το νερό με αέρα, δίνοντας στα μικρόβια τα απαραίτητα στοιχεία για να πολλαπλασιάζονται. Το σκεύασμα 501 γίνεται αιώρημα με την δυναμοποίηση. Η εφαρμογή τους στο έδαφος (το 500) ή στα φύλλα (501) πρέπει να γίνει εντός μίας ώρας από το τέλος της δυναμοποίησης.

Εφαρμογή του σκευάσματος 500 (και 500P)
Το σκεύασμα 500 και 500P είναι για να αυξάνει την ζωντάνια του χώματος. Ένα σκεύασμα βασισμένο σε ζυμωμένη αγελαδινή κοπριά (το 500) ραντίζεται με χαμηλή πίεση και μεγάλες σταγόνες στο χώμα για να αυξάνεται η ζωή του. Στην ουσία είναι σαν «εμβόλιο» με συμπυκνωμένα μικρόβια για την χουμοποιήση και την συνεργασία με τις ρίζες (μυκόριζες και βακτήρια), αυγά εντόμων και γεωσκώληκων. Είναι σημαντικό στις σπορές την άνοιξη για τα λιβάδια και το έδαφος των δενδροκαλλιεργειών. Το 500P περιέχει και τα σκευάσματα για το κόμποστ.
Κάθε εφαρμογή χρειάζεται περίπου 5-10 γρ σκεύασμα “500” ανά στρέμμα, δυναμοποιημένο σε τουλάχιστον 4 λίτρα νερό ανά στρέμμα. Μετά την δυναμοποίηση το περνάμε από μια σίτα και μετά ραντίζεται στο χώμα με χαμηλή πίεση (το πολύ 10 psi) και μεγάλες σταγόνες. Η εφαρμογή γίνεται αργά το απόγευμα με την δροσιά πάνω σε χώμα με υγρασία και σε στιγμή που δεν φυσάει.

Εφαρμογή του σκευάσματος 501
Το σκεύασμα 501 αυξάνει την ένταση του φωτός πάνω στα φύλλα, όπως θα έκανε ένας φακός. Το σκεύασμα 501 είναι φτιαγμένο με πούδρα χαλαζία ζυμωμένη στη γη με ειδικό τρόπο. Αυτό ραντίζεται με υψηλή πίεση και λεπτές σταγόνες στα φυτά για να αυξάνει τη δύναμη του φωτός επάνω τους. Χρησιμοποιείται σε συγκεκριμένες στιγμές για να αυξάνεται ο πολλαπλασιασμός κυττάρων ή η ποιότητα των προϊόντων, καθώς και η ωρίμανσή τους. Είναι χρήσιμο όταν οι μέρες είναι συννεφώδεις και είναι επικίνδυνο για να προκαλέσει εγκαύματα αν ραντίζεται μέρα μεσημέρι με πολύ φως και επίσης δεν ραντίζεται στην περίοδο της ανθοφορίας γιατί μπορεί να κάνει ζημιά στα άνθη. Αυξάνει την ανάγκη του φυτού σε νερό.
Κάθε εφαρμογή χρειάζεται περίπου 0,3 – 0,5 γρ σκεύασμα “501” ανά στρέμμα, δυναμοποιημένο σε 4 λίτρα νερό ανά στρέμμα τουλάχιστον και ραντίζεται στο φύλλωμα των φυτών με υψηλή πίεση και πολύ λεπτές σταγόνες. Ραντίζεται πρωί μέχρι ώρα 10 (το καλοκαίρι το πολύ μέχρι ώρα 9).

Εφαρμογή των σκευασμάτων 502 – 507 για κομποστοποίηση
Τα σκευάσματα από το 502 έως το 507 είναι για την κομποστοποίηση της κοπριάς και των οργανικών υλικών. Παρασκευάζονται από διάφορα φυτά (χαμομήλι, αχιλλεία, βελανιδιά, ταραξάκο, τσουκνίδα, βαλεριάνα) με ειδικούς και ξεχωριστούς τρόπους. Το βιοδυναμικό κομπόστ και τα σκευάσματά του είναι βασικά στη λίπανση και πρέπει να καλύπτουν όλο το αγρόκτημα κάθε χρόνο, σύμφωνα με τις προδιαγραφές για τη βιοδυναμική πιστοποίηση Demeter. Η χρήση βιοδηναμικού κόμποστ σε όλο το αγρόκτημα είναι υποχρεωτική και αν δεν μπορεί να γίνει κάθε χρόνο, τουλάχιστον πρέπει να γίνει σταδιακά μέσα σε λίγα χρόνια.
Εφαρμόζονται στο σωρό βάζοντας σε ξεχωριστά σημεία το κάθε σκεύασμα μέσα στο σωρό (40-60 cm περίπου). Το 507 (βαλεριάνα) χρειάζεται δυναμοποίηση μέσα σε 5 λίτρα χλιαρό νερό επί 20 λεπτά, μετά βάζουμε το μισό υλικό (2,5 λίτρα) μέσα στο κόμποστ και το άλλο μισό το ψεκάζουμε πάνω στο σορό. Για να βάλουμε τα σκευάσματα μέσα στο σωρό είναι βολικό ένα κοντάρι 8-10 cm φάρδος περίπου με τον οποίο κάνουμε τρύπες λοξά μέσα, με γωνία 45ο περίπου προς τα κάτω. Μετά την εισαγωγή των σκευασμάτων στο σωρό κλείνουμε ξανά όλες τις τρύπες.
Το κόμποστ πρέπει να σκεπάζεται με φυτικό υλικό (π.χ. άχυρο) και ωριμάζει μέσα σε 3-6 μήνες. Όταν είναι ώριμο το υλικό γίνεται κολλώδες, δεν λερώνει τα χέρια, τα υλικά μέσα έχουν διασπαστεί όλα, οι γεωσκώληκες είναι σε δράση.

Εφαρμογή βιοδυναμικών σκευασμάτων σε δενδρώδεις καλλιέργειες

*500 – τουλάχιστον μία φορά το χρόνο ένα ράντισμα στο έδαφος, ως συνήθως το φθινόπωρο ή και την άνοιξη. Καλό θα ήταν να γίνει εφαρμογή του 500 στο χώμα μετά από το σκάλισμα ή μετά από το πέρασμα του καταστροφέα. Έχει ως αποτέλεσμα και την αύξηση της διαθεσιμότητας του νερού στο έδαφος, γιατί επιταχύνει την αύξηση του χούμου (διάσπαση και χουμοποίηση των φυτικών υλικών) και της δύναμης των ριζών, και να βελτιώνει τη ζωτική κατάσταση των φυτών.
*501 – τουλάχιστον μία φορά το χρόνο, ως συνήθως στο καρπίδιο για καλύτερο πολλαπλασιασμό κυττάρων και μέγεθος του καρπού. Αλλά είναι χρήσιμο και σε άλλες στιγμές, όπως στο τέλος του χειμώνα (ή ανάλογα με την καλλιέργεια) για καλύτερη διαμόρφωση ανθοφόρων οφθαλμών, πριν την ωρίμανση για να την επιταχύνει και για να αυξάνει την ποιότητα των καρπών. Το Φθινόπωρο είναι χρήσιμο για την ωρίμανση των οφθαλμών για την επόμενη χρονιά, κ.τ.λ.

*502 έως 507 – όπως το 500, διασκορπίζονται με το βιοδυναμικό κομπόστ ή ραντισμένα μαζί με το 500.

Εφαρμογή βιοδυναμικών σκευασμάτων σε καλλιέργειες λαχανικών

*500 – τουλάχιστον μία φορά το χρόνο ένα ράντισμα στο έδαφος, ως συνήθως το φθινόπωρο ή και την άνοιξη. Καλό θα ήταν να γίνει εφαρμογή στο χώμα πριν την σπορά ή την μεταφύτευση. Έχει σαν αποτέλεσμα και την αύξηση της διαθεσιμότητας του νερού στο έδαφος, γιατί επιταχύνει την αύξηση του χούμου και της δύναμης των ριζών, και να βελτιώνει τη ζωτική κατάσταση των φυτών.

*501 – τουλάχιστον μία φορά το χρόνο, ως συνήθως στο καρπίδιο για καλύτερο πολλαπλασιασμό κυττάρων και μέγεθος του καρπού. Είναι χρήσιμο κάθε φορά που θέλουμε βελτίωση της ποιότητας των φυτών. Αποφεύγεται το ράντισμα στις πολύ θερμές ώρες το μεσημέρι για να αποφεύγονται τα εγκαύματα στα φύλλα.

*502 έως 507 – όπως το 500, διασκορπίζονται με το βιοδυναμικό κομπόστ ή ραντισμένα μαζί με το 500.

Εφαρμογή βιοδυναμικών σκευασμάτων σε χειμερινές μεγάλες καλλιέργειες

*500 – τουλάχιστον μία φορά το χρόνο ένα ράντισμα στο έδαφος, ως συνήθως το φθινόπωρο (πριν την σπορά) ή και την άνοιξη (Μάρτιος). Έχει σαν αποτέλεσμα και την αύξηση της διαθεσιμότητας του νερού στο έδαφος, γιατί επιταχύνει την αύξηση του χούμου και της δύναμης των ριζών.

*501 – τουλάχιστον μία φορά το χρόνο, ως συνήθως τον Μάρτιο – Απρίλιο για καλύτερο πολλαπλασιασμό κυττάρων και αύξηση της παραγωγής (σε ποσότητα και ποιότητα).

*502 έως 507 – όπως το 500, διασκορπίζονται με το βιοδυναμικό κομπόστ ή ραντισμένα μαζί με το 500.

Εφαρμογή βιοδυναμικών σκευασμάτων σε χειμερινές μεγάλες καλλιέργειες
Η χρήση βιοδυναμικών σκευασμάτων στα φυτά της χλωρής λίπανσης δεν είναι υποχρεωτική, παραμένοντας υποχρεωτική η εφαρμογή των σκευασμάτων τουλάχιστον μια φορά το χρόνο σε όλο το αγρόκτημα.
Αυτή η τεχνική με το 501 και 500P βελτιώνει πολύ γρήγορα την ποιότητα του εδάφους (αύξηση της οργανικής ουσίας και του χούμος, αύξηση της υγείας του εδάφους και μείωση των προβλημάτων φυτουγείας).

*501 – η εφαρμογή με 501 κάνει τα φυτά πιο σκληρά, και μπορεί να εφαρμόζεται πριν ανθίζουν τα φυτά της χλωρής λίπανσης. Αυτό αυξάνει το τελικό αποτέλεσμα σε σταθερή οργανική ουσία στο έδαφος.
*500P – το 500P περιέχει και τα σκευάσματα για το κόμποστ και εφαρμόζεται μετά την καταστροφή των φυτών της χλωρής λίπανσης για να επιταχύνει την διάσπαση της οργανικής ουσίας και την ποιοτική χουμοποίηση.

Συντήρηση των βιοδυναμικών σκευασμάτων
Τα βιοδυναμικά σκευάσματα 500 και 502-503-504-505-506-507 συντηρούνται σε ξύλινο (ή κατά εξαίρεση από χαρτόνι) κιβώτιο με μόνωση από τύρφη, και τοποθετούνται μέσα σε γυάλινα βάζα ξεχωριστά και όχι εντελώς σφραγισμένα. Τα σκευάσματα πρέπει να μπορούν να αναπνέουν. Το κουτί αποθηκεύεται σε δροσερό μέρος (π.χ. αποθήκη ή υπόγειο), μακριά από εκπομπές χημικών ή υγρών καυσίμων.
Το 501 σχετίζεται με το φως, και συντηρείται σε γυάλινο βάζο σε σημείο που το βαράει ο ήλιος όσο περισσότερο γίνεται.